Η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (Υ.Α.) εκφράζει τη βαθιά θλίψη της για τις ζωές που χάθηκαν για πολλοστή φορά σε δύο νέες τραγωδίες που συνέβησαν νωρίς σήμερα το πρωί. Τουλάχιστον 42 άνθρωποι από τη Συρία, το Αφγανιστάν και το Ιράκ, μεταξύ των οποίων 18 γυναίκες, 17 παιδιά και 7 άνδρες, αναφέρεται ότι έχασαν τη ζωή τους έξω από το Φαρμακονήσι και την Καλόλιμνο, κοντά στη Λέρο και την Κάλυμνο στο νοτιο-ανατολικό Αιγαίο, καθώς επιδεινώνονται οι καιρικές συνθήκες και οι απελπισμένοι πρόσφυγες, προκειμένου να βρουν ασφάλεια, διακινδυνεύουν τη ζωή τους στο έπακρο παρασυρόμενοι και από τις μειωμένες τιμές που προσφέρουν οι διακινητές.

Μέλη του προσωπικού της Υ.Α. υποδέχθηκαν τους επιζώντες στα λιμάνια της Καλύμνου και της Λέρου και τους προσφέρουν βοήθεια για την άμεση κάλυψη των βασικών αναγκών τους: παρέχουν στέγαση σε ξενοδοχεία, συμβουλευτική υποστήριξη, διευκόλυνση των επαφών με τις αρχές και της επικοινωνίας με τις οικογένειές τους που βρίσκονται στο εξωτερικό.

Έπειτα από μια προσωρινή μείωση των αφίξεων το τελευταίο διάστημα, τις προηγούμενες 48 ώρες σημειώθηκε απότομη αύξηση, με πάνω από 3.000 αφίξεις την ημέρα εν μέσω θυελλωδών καιρικών συνθηκών. Νεοαφιχθέντες πρόσφυγες είπαν στην Υ.Α. ότι οι τιμές των διακινητών έχουν πέσει στο μισό τις τελευταίες μέρες. Η έκπτωση αυτή αποτελεί έναν απεχθή και λυπηρό τρόπο να δελεάσουν πρόσφυγες και μετανάστες να διακινδυνεύσουν τη ζωή τους σε αυτές τις εξαιρετικά δυσμενείς καιρικές συνθήκες.

Τουλάχιστον 60 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους και 10 αγνοούνται μέχρι στιγμής στα ελληνικά χωρικά ύδατα στο Αιγαίο από τις αρχές του έτους, σύμφωνα με στοιχεία του ελληνικού Λιμενικού Σώματος. Δεκάδες ακόμα άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους στα τουρκικά χωρικά ύδατα από τις αρχές του 2016. Μόνο χθες (21 Ιανουρίου), τα μέσα μαζικής ενημέρωσης ανέφεραν τον τραγικό θάνατο τουλάχιστον 12 ανθρώπων κοντά στις δυτικές τουρκικές ακτές, ενώ προσπαθούσαν να φτάσουν στη Λέσβο.

«Είναι τραγικό οι πρόσφυγες, μεταξύ των οποίων βρίσκονται και οικογένειες με μικρά παιδιά, να εξαναγκάζονται να εμπιστευτούν τη ζωή τους σε αδίστακτους διακινητές καθώς δεν υπάρχουν ασφαλείς και νόμιμες οδοί για να βρουν προστασία. Δυστυχώς αυτό αποτελεί μια θλιβερή απόδειξη της απελπισίας που νιώθουν οι άνθρωποι αλλά και της απόλυτης απαξίωσης της ανθρώπινης ζωής που δείχνουν όσοι οργανώνουν αυτά τα επικίνδυνα ταξίδια», δηλώνει ο Philippe Leclerc, εκτελών χρέη Αντιπροσώπου του Γραφείου της Υ.Α. στην Ελλάδα.

Από την αρχή του χρόνου, το ελληνικό Λιμενικό Σώμα, με τη βοήθεια της Frontex και ιδιωτικών σκαφών, έχει βοηθήσει πολλές βάρκες που βρίσκονται σε κατάσταση κινδύνου επειδή είτε μπάζουν νερά, είτε έχουν ξεφουσκώσει σε επικίνδυνο βαθμό, είτε έχουν μηχανικές βλάβες, είτε τους τελείωσαν τα καύσιμα. Η Υ.Α. θα ήθελε να συγχαρεί το ελληνικό Λιμενικό Σώμα, καθώς και άλλους φορείς, για τις προσπάθειές τους να βοηθήσουν και να διασώσουν εκατοντάδες ανθρώπινες ζωές, σε πολύ δύσκολες και συχνά απειλητικές για τη ζωή τους συνθήκες.

Η Υ.Α. επαναλαμβάνει την έκκλησή της για ενίσχυση των επιχειρήσεων έρευνας και διάσωσης στο Αιγαίο, καθώς και τη δημιουργία περισσότερων νόμιμων οδών για τους πρόσφυγες, μέσω ενισχυμένων προγραμμάτων επανεγκατάστασης (resettlement) από τις γειτονικές χώρες της Συρίας και εισδοχής για ανθρωπιστικούς λόγους, μέσω της οικογενειακής επανένωσης, της χορήγησης θεωρήσεων εισόδου για ανθρωπιστικούς λόγους και άλλων προγραμμάτων. Εάν υπάρχουν περισσότερες νόμιμες οδοί προς την Ευρώπη και αλλού, λιγότεροι άνθρωποι που χρήζουν διεθνούς προστασίας θα εξαναγκάζονται να καταφεύγουν σε αμείλικτους διακινητές και να επιχειρούν τόσο επικίνδυνα παράτυπα ταξίδια.

Το 2015, οι νεοαφιχθέντες στην Ελλάδα μέσω θαλάσσης ανήλθαν στον αριθμό ρεκόρ των 860.000 περίπου, προερχόμενοι κυρίως από τη Συρία, το Αφγανιστάν και το Ιράκ. Κατά την ίδια περίοδο, περισσότεροι από 700 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους ή αγνοούνται στο Αιγαίο (στα ελληνικά και στα τουρκικά χωρικά ύδατα). Μέχρι στιγμής το 2016, περίπου 38.000 άνθρωποι έχουν καταφτάσει στα ελληνικά νησιά.