Τουλάχιστον 15 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, ανάμεσά τους και αρκετά παιδιά, και άλλοι 38 άνθρωποι αγνοούνται σε πέντε περιστατικά με βάρκες που μετέφεραν εκατοντάδες πρόσφυγες και μετανάστες στη θαλάσσια περιοχή μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας ενώ έπνεαν ισχυροί άνεμοι.

Στο πιο σοβαρό περιστατικό, μια ξύλινη βάρκα που οι επιβάτες ανέφεραν ότι μετέφερε τουλάχιστον 300 ανθρώπους βυθίστηκε εν μέσω θυελλωδών ανέμων έξω από τις βόρειες ακτές της Λέσβου την Τετάρτη το απόγευμα. Το ελληνικό Λιμενικό Σώμα ανέφερε ότι διέσωσε 242 ανθρώπους από το ναυάγιο και οι αρχές επιβεβαίωσαν την ανεύρεση επτά νεκρών. Οι ελληνικές αρχές και η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (Y.A.) προσπαθούσαν την Πέμπτη το πρωί να συντάξουν μια λίστα με τους επιζώντες και τους αγνοούμενους και να βρουν τους γονείς των παιδιών που νοσηλεύονταν στα νοσοκομεία. Έως τις 12 το μεσημέρι σήμερα, προσδιορίστηκαν τα στοιχεία 34 αγνοούμενων περίπου, καθώς και 4 ακόμα ατόμων που αγνοούνταν από άλλα ναυάγια της Τετάρτης.

Τουλάχιστον 15 παιδιά, από 3 μηνών έως 10 ετών, που υπέφεραν από σοβαρή υποθερμία μεταφέρθηκαν στο νοσοκομείο και τα κέντρα υγείας του νησιού. Τρία από αυτά, δύο δίχρονα κοριτσάκια και ένα βρέφος 3 μηνών, διαμετακομίστηκαν σε νοσοκομείο της Αθήνας. Τα δίχρονα κοριτσάκια ήταν ακόμα στην εντατική την Πέμπτη το πρωί, ενώ το βρέφος βρίσκεται στην παιδιατρική μονάδα.

Η έρευνα για τους επιζώντες από το ναυάγιο συνεχίστηκε και την Πέμπτη, αλλά έως τις 12 το μεσημέρι δεν υπήρχαν άλλες αναφορές για το αν βρέθηκε κανείς άλλος. Το ναυάγιο αυτό ήταν ένα από τα πέντε σοβαρά περιστατικά που έλαβαν χώρα στη θάλασσα την Τετάρτη και επανέφεραν νέες εκκλήσεις για παροχή βοήθειας στο ανατολικό Αιγαίο.

«Έχουμε προειδοποιήσει εδώ και βδομάδες ότι η ήδη άσχημη κατάσταση που επικρατεί θα επιδεινωθεί όταν απελπισμένοι πρόσφυγες και μετανάστες αναγκάζονται να καταφεύγουν στους διακινητές οι οποίοι τους στέλνουν στη θάλασσα παρά την επιδείνωση του καιρού», δήλωσε η Alessandra Morelli, Επιχειρησιακή Συντονίστρια του Γραφείου της Υ.Α. στην Ελλάδα. «Οι φόβοι μας τώρα γίνονται πραγματικότητα. Σχεδόν καθημερινά βλέπουμε παιδιά, γονείς, ηλικιωμένους και νέους να πεθαίνουν ενώ προσπαθούν να φτάσουν στην Ευρώπη.»

Ενώ οι καιρικές συνθήκες επιδεινώνονται, δήλωσε η Morelli, υπήρχε άμεση ανάγκη για ενίσχυση της ικανότητας έρευνας και διάσωσης στην περιοχή, όπου ελληνικά και τουρκικά σκάφη όπως και σκάφη από άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν ήδη προβεί στη διάσωση δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων μέχρι στιγμής φέτος. Μόνο την Τετάρτη, τουλάχιστον 630 άνθρωποι διασώθηκαν στα ελληνικά χωρικά ύδατα. Στη Σύνοδο που πραγματοποιήθηκε την Κυριακή μεταξύ των κρατών που επηρεάζονται από την τωρινή προσφυγική και μεταναστευτική ροή μέσω της Ελλάδας και των δυτικών Βαλκανίων, αποφασίστηκε η ενίσχυση της Κοινής Επιχείρησης «Ποσειδών» στο ανατολικό Αιγαίο και συγκεκριμένα της παρουσίας της Frontex. Η Υ.Α. χαιρέτισε την κίνηση αυτή για τη διάσωση περισσότερων ανθρώπων.

Η Morelli τόνισε επίσης ότι η Υ.Α. έχει απευθύνει επανειλημμένα έκκληση στις κυβερνήσεις να αυξήσουν τις νόμιμες οδούς για να μπορούν οι πρόσφυγες να φτάνουν στην Ευρώπη. Τα μέτρα αυτά θα βοηθούσαν να μειωθεί ο αριθμός των ανθρώπων που καταφεύγουν στα δίκτυα των διακινητών. Αυτές οι νόμιμες δίοδοι θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν περισσότερες θέσεις μετεγκατάστασης, διευρυμένα προγράμματα οικογενειακής επανένωσης, προγράμματα ιδιωτικών χορηγιών, και πιο ευέλικτες πολιτικές χορήγησης θεωρήσεων εισόδου για λόγους σπουδών και εργασίας.

Από την 1η Ιανουαρίου, περίπου 570.000 άνθρωποι έχουν φτάσει στα ελληνικά νησιά από την Τουρκία, η πλειοψηφία των οποίων μέσα σε μικρές φουσκωτές βάρκες στις οποίες οι διακινητές στοιβάζουν 50 ή και παραπάνω ανθρώπους με κόστος μεταξύ 1.100 και 1.400 ευρώ το άτομο. Ωστόσο, τις τελευταίες εβδομάδες, οι πρόσφυγες αναφέρουν ότι οι διακινητές προσφέρουν «εκπτώσεις» έως και 50% για να κάνουν το ταξίδι μέσα σε φουσκωτές βάρκες σε άσχημες καιρικές συνθήκες. Παράλληλα, έχει υπάρξει σημαντική αύξηση των επιχειρήσεων διάσωσης αλλά και των απωλειών. Φέτος, τουλάχιστον 202 άνθρωποι έχουν πεθάνει ή αγνοούνται στα ελληνικά χωρικά ύδατα – από τους οποίους οι 102 μόνο αυτόν τον μήνα. Οι τουρκικές αρχές αναφέρουν ότι τουλάχιστον 159 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους ή αγννούνται μέχρι στιγμής φέτος στα τουρκικά ύδατα.

Ενώ ο καιρός επιδεινώνεται με σταθερό ρυθμό, οι νεοαφιχθέντες πρόσφυγες αναφέρουν ότι οι διακινητές στην Τουρκία ψάχνουν τώρα για μεγαλύτερες βάρκες σαν αυτή που βυθίστηκε την Τετάρτη, που θα μπορεί να μεταφέρει εκατοντάδες ανθρώπους και θα χρεώνουν από 1.800 έως 2.500 ευρώ ανά επιβάτη.

Η Υ.Α. και οι εταίροι της συνεργάζονται με τις ελληνικές αρχές για την παρακολούθηση και την παροχή φροντίδας στους επιζώντες, συμπεριλαμβανομένης της ψυχοκοινωνικής υποστήριξης στους ανθρώπους που έχασαν συγγενείς, των εξόδων μετακίνησης, της παροχής στέγασης, κουβερτών και ιατρικής περίθαλψης.